دامنه سایت منقضی شد: چه اتفاقی می‌افتد و تا کی می‌شود آن را پس گرفت؟

ایرنیک ۶۰ روز قبل از انقضای هر دامنه .ir اولین ایمیل یادآوری را می‌فرستد و بعد از آن در ۳۰، ۱۵ و ۷ روز مانده هم یادآوری می‌کند. چهار یادآوری برای اینکه هیچ دامنه‌ای بی‌خبر منقضی نشود کافی به نظر می‌رسد. مشکل اینجاست که این ایمیل‌ها به رابط اداری دامنه می‌روند و در خیلی از سایت‌ها رابط اداری، طراح یا شرکتی است که سه سال پیش سایت را ساخته و دیگر با صاحب سایت در تماس نیست.

نتیجه این است که صاحب سایت از منقضی شدن دامنه وقتی باخبر می‌شود که سایت و ایمیل‌ها با هم از کار افتاده‌اند. در این مقاله توضیح می‌دهیم وقتی دامنه منقضی می‌شود دقیقاً چه اتفاقی می‌افتد، دامنه .ir و .com را تا چند روز بعد از انقضا می‌شود پس گرفت و چطور جلوی منقضی شدن دامنه را بگیرید.

#وقتی دامنه منقضی می‌شود چه اتفاقی می‌افتد؟

وقتی دامنه منقضی می‌شود، دامنه دیگر به سرور سایت اشاره نمی‌کند و هر چیزی که با آن دامنه کار می‌کند همزمان از کار می‌افتد. سرور و هاست سالم هستند، اما هیچ‌کس نمی‌تواند به آن‌ها برسد:

• سایت باز نمی‌شود: مرورگر خطای This site can’t be reached با کد DNS_PROBE_FINISHED_NXDOMAIN یا ERR_NAME_NOT_RESOLVED نشان می‌دهد.
• ایمیل‌ها نمی‌رسند: ایمیل‌هایی که به آدرس‌های روی همان دامنه فرستاده می‌شوند برگشت می‌خورند، از جمله ایمیل یادآوری تمدید اگر به همین دامنه برود.
• پرداخت‌ها قطع می‌شوند: درگاه بانک نمی‌تواند مشتری را به سایت برگرداند و سفارش‌های پرداخت‌شده ثبت نمی‌شوند.
• اپلیکیشن و API از کار می‌افتد: اپلیکیشن موبایلی که به آدرس سایت وصل است، دیگر داده‌ای دریافت نمی‌کند.
• جایگاه گوگل در خطر است: اگر انقضا طولانی شود، گوگل صفحه‌هایی را که مدتی باز نمی‌شوند از نتایج کنار می‌گذارد.

#دامنه .ir منقضی شده را تا کی می‌شود پس گرفت؟

دامنه .ir منقضی‌شده را تا ۶۰ روز بعد از انقضا می‌شود پس گرفت: ۳۰ روز با هزینه عادی تمدید و ۳۰ روز بعدی با جریمه. طبق دستورالعمل تمدید ایرنیک، مراحل این‌طور است:

نکته مهم این است که دامنه .ir از همان روز انقضا غیرفعال می‌شود. یعنی ۳۰ روز مهلت تمدید، ۳۰ روز مهلت بدون قطعی نیست. هر روزی که در این مهلت می‌گذرد، سایت و ایمیل خاموش هستند.

#دامنه .com منقضی شده را تا کی می‌شود پس گرفت؟

دامنه .com و دیگر پسوندهای بین‌المللی معمولاً تا حدود ۷۵ روز بعد از انقضا قابل برگشت هستند، اما هزینه برگشت در هر مرحله بیشتر می‌شود. طبق قوانین ICANN درباره انقضای دامنه، شرکت ثبت‌کننده باید حدود یک ماه و یک هفته قبل از انقضا یادآوری بفرستد. مراحل رایج بعد از انقضا:

1. مهلت تمدید: معمولاً تا ۳۰ تا ۴۵ روز بعد از انقضا، بسته به شرکت ثبت‌کننده، دامنه با هزینه عادی تمدید می‌شود. سایت در این مدت معمولاً از کار افتاده یا یک صفحه پارک‌شده نشان می‌دهد.
2. دوره بازخرید: ۳۰ روز بعدی دامنه در وضعیت Redemption است و برگشت آن هزینه‌ای چند برابر تمدید عادی دارد.
3. حذف: بعد از ۵ روز در وضعیت Pending Delete، دامنه آزاد می‌شود و هر کسی می‌تواند آن را ثبت کند.

دامنه‌هایی که سابقه و بازدید دارند، در لحظه آزاد شدن توسط سرویس‌های خودکار شکار می‌شوند. اگر دامنه شما به این مرحله برسد، احتمال پس گرفتنش با هزینه معقول تقریباً صفر است.

#چرا دامنه‌ها بی‌خبر منقضی می‌شوند؟

دامنه‌ها تقریباً هیچ‌وقت به این دلیل منقضی نمی‌شوند که صاحب سایت نخواسته تمدید کند. تقریباً همیشه یادآوری به دست کسی نرسیده که باید تمدید را انجام می‌داد:

• رابط اداری شخص دیگری است: طراح سایت یا شرکت نماینده دامنه را با نیک‌هندل خودش ثبت کرده و یادآوری‌ها برای او می‌رود.
• ایمیل یادآوری روی همان دامنه است: اگر ایمیل رابط اداری مثلاً info@shop.ir باشد، بعد از انقضا هیچ ایمیلی به آن نمی‌رسد، حتی یادآوری‌های بعد از انقضا.
• نماینده فروش دامنه فعالیتش را متوقف کرده است: دامنه از طریق نماینده‌ای ثبت شده که دیگر جواب نمی‌دهد و پنلش در دسترس نیست.
• تمدید هاست با تمدید دامنه یکی فرض شده است: صاحب سایت هاست را تمدید کرده و خیال کرده دامنه هم تمدید شده است.
• تمدید خودکار شکست خورده است: برای دامنه‌های بین‌المللی، کارت یا حساب پرداختی که تمدید خودکار به آن وصل بوده، دیگر کار نمی‌کند.

#تاریخ انقضای دامنه را چطور ببینیم؟

تاریخ انقضای دامنه را با جستجوی WHOIS می‌بینید. برای دامنه .ir، نام دامنه را در بخش WHOIS سایت ایرنیک جستجو کنید یا روی سیستم‌های لینوکس و مک دستور whois example.ir را اجرا کنید و به خط expire-date نگاه کنید. برای دامنه .com در خروجی whois example.com خط Registry Expiry Date تاریخ انقضاست. در همین خروجی ببینید رابط اداری دامنه کیست و ایمیلش به چه کسی می‌رسد.

#اگر دامنه منقضی شد چه کنیم؟

اگر دامنه منقضی شده است، هر روز تأخیر هم هزینه تمدید را به جریمه نزدیک‌تر می‌کند و هم سایت را بیشتر خاموش نگه می‌دارد. این مراحل را به ترتیب انجام دهید:

1. وضعیت دامنه را در WHOIS ببینید. تاریخ انقضا را دقیق کنید تا بدانید در کدام مرحله هستید: مهلت ۳۰ روزه، دوره قفل یا بعد از آن.
2. رابط اداری را پیدا کنید. در خروجی WHOIS نیک‌هندل رابط اداری آمده است. اگر مال خودتان است، از پنل ایرنیک یا پنل نماینده‌ای که دامنه را با آن ثبت کرده‌اید تمدید کنید.
3. اگر به نیک‌هندل دسترسی ندارید، سراغ طراح یا نماینده قبلی بروید. اگر پیدایشان نمی‌کنید، با پشتیبانی ایرنیک تماس بگیرید و مدارک مالکیت دامنه را آماده کنید.
4. بعد از تمدید صبور باشید. فعال شدن دوباره دامنه و رسیدن آن به همه اپراتورها ممکن است چند ساعت طول بکشد. بعد از آن سایت، ایمیل و گواهی SSL را بررسی کنید.

اگر دامنه مدت زیادی منقضی مانده باشد، تمدید خودکار گواهی SSL هم در همین مدت شکست خورده و ممکن است گواهی سایت منقضی شده باشد. علت‌ها و راه‌حل آن را در مقاله گواهی SSL منقضی شده توضیح داده‌ایم.

#چطور جلوی منقضی شدن دامنه را بگیریم؟

1. رابط اداری را به خودتان منتقل کنید. دامنه .ir باید با نیک‌هندل خود شما یا شرکت شما ثبت شده باشد، با ایمیلی که روی همان دامنه نیست.
2. دامنه .ir را پنج‌ساله تمدید کنید. طبق تعرفه ایرنیک، تمدید پنج‌ساله ۶ واحد و تمدید یک‌ساله ۲ واحد هزینه دارد، یعنی هزینه هر سال در تمدید پنج‌ساله ۴۰ درصد کمتر است و خطر فراموش کردن هم پنج برابر کمتر می‌شود.
3. تاریخ انقضا را در تقویم ثبت کنید. یک یادآوری دو ماه قبل از انقضا برای خودتان و یک نفر دیگر از تیم بگذارید.
4. تمدید خودکار دامنه‌های بین‌المللی را بررسی کنید. هر چند ماه یک بار ببینید روش پرداخت متصل به آن هنوز معتبر است.
5. در دسترس بودن سایت را مانیتور کنید. اگر با همه این‌ها دامنه منقضی شد، باید همان ساعت اول باخبر شوید تا مهلت تمدید با هزینه عادی از دست نرود.

#منقضی شدن دامنه را همان ساعت اول متوجه شوید

وقتی دامنه منقضی می‌شود، اولین نشانه‌اش این است که سایت دیگر باز نمی‌شود. بینا، سرویس مانیتورینگ سایت، در دسترس بودن سایت را هر چند دقیقه از داخل ایران بررسی می‌کند. اگر دامنه دیگر به سرور اشاره نکند، بینا در همان بررسی‌های اول متوجه می‌شود و در تلگرام، پیامک، ایمیل یا اعلان مرورگر هشدار می‌دهد: «بینا به سایت شما دسترسی ندارد».

این سرعت برای دامنه .ir مستقیماً به پول تبدیل می‌شود. اگر همان روز اول باخبر شوید، دامنه را در مهلت ۳۰ روزه با هزینه عادی تمدید می‌کنید و سایت فقط چند ساعت خاموش می‌ماند. اگر یک ماه بعد باخبر شوید، هم جریمه می‌دهید و هم یک ماه فروش را از دست داده‌اید.

#جمع‌بندی

وقتی دامنه منقضی می‌شود، سایت، ایمیل، پرداخت‌ها و اپلیکیشن با هم از کار می‌افتند. دامنه .ir را تا ۳۰ روز بعد از انقضا با هزینه عادی و تا ۶۰ روز با جریمه می‌شود پس گرفت. دامنه .com معمولاً تا حدود ۷۵ روز قابل برگشت است، اما هزینه در دوره بازخرید چند برابر می‌شود.

بیشتر دامنه‌ها به این دلیل منقضی می‌شوند که یادآوری به دست صاحب سایت نرسیده است. رابط اداری دامنه را به خودتان منتقل کنید، دامنه .ir را پنج‌ساله تمدید کنید و در دسترس بودن سایت را زیر نظر بگیرید تا اگر دامنه منقضی شد، همان روز اول باخبر شوید.

پرسش‌های متداول